مصاحبه با آزاد زمانی از موسسين کانون دفاع از حقوق کودکان

اکتبر:
اخيرا در شهر سنندج از طرف " کانون دفاع از حقوق کودکان به روال سالهای گذشته فستيوال آدم برفی ها برگزار گرديد. برگزاری مستمر اين فستيوال طی چند سال اخير بنوعی مبدل به سنت و حرکتی اجتماعی شده است. شما يکی ازفعالين و سازماندهندگان اصلی اين حرکت در سالهای گذشته بوده ايد. در ابعاد اجتماعی چه هدفی را تعقيب ميکرديد؟ و آيا تاکنون توانسته است بر زندگی کودکان و منا سبات بر آنها تاثيرات مثبت داشته باشد و مسير رسيدن به هدف مورد نظر را هموار کند و اگر نه، موانع جدی چه ميباشند؟
آزاد زمانی :
فستيوال آدم برفيها يکی از عرصه های کار کانون ما برای برجسته کردن حقوق کودکان بوده است. هدف ما همانطور که درابتدای کار بطورعلنی اعلام کرده بوديم رفع استثمارازکودکان و مبارزه برای تامين حقوق کودک است،جلب حمايت مردم به رعايت حقوق کودک است، گسترش جنبش دفاع از حقوق کودک دربرابرنقض حقوق کودک است، تلاش برا ی تامين زندگی برای همه کودکان است.چقدر به اين اهداف رسيده ايم به چه ميزان فرهنگ ومناسبات اجتماعی را تحت تاثير فعاليت گسترده خود قرارد اده ايم يا مبارزه وتاثير اين جنبش تاچه حدی توانسته است ناقضان حقوق کودک را به عقب براند، بايد پرونده عملی سازمان اجتماعی اين جنبش را مطالعه کرد، بايد اسناد و کارها را مرور کرد بايد تاريخ کمتر از يک دهه اين سنت از مبارزه را ورق زد، بايد درخيابانهای سنندج وتهران تلاش های اين جنبش را ارزيابی کرد،بايد به تجمع چند هزار نفره روزجهانی کودک در پارک لاله تهران،طالقانی کرج ، ميدان آزادی وسالن اوراز سنندج ، سقز وخرم آباد نگاه کرد، نمادهای عينی ومعيارسنجش جنبش ما حضور مردم پشت سر پرچم دفاع از حقوق کودک است.معيار ارزيابی ما پراتيک اجتماعی درجامعه است مايک سنت تازه ويک جنبش با تاريخی کمترازيک دهه هستيم. باقدرت ظاهر شده ايم وبا قدرت اجتماعی ادامه می دهيم، روزنه اميد ی برای دفاع از کودکان جامعه گشوده ايم، مسير را داريم طی می کنيم، با سختيها وموانع تا سرحد ممکن ها می جنگيم به هراندازه مردم همراهی کنند به همان اندازه دسترسی به اهدف وبرنامه های تعيين شده ممکن خواهد شد.
فستيوال آدم برفيها يکی از جلو ه های زيبا وپراحساس جنبش اجتماعی دفاع از حقوق کودکان است. فستيوال آدم برفيها آئينه يک سنت اجتماعی مدرن وجا افتاده است. سنت ورويکردی اعتراضی اجتماعی که درنوع خودش درتاريخ ايران وخاورميانه بی سابقه است. استقبال پرشورمردم ، نمادها ومطالبات مطرح شده ، بيانيه ها وقطعنامه ها،هنرآفرينی اعتراضی اجتماعی درشکل آدم برفيها ، تنديس ها ونقاشی های کودکان ونوجوانان ودهها خصوصيات ديگر ابعاد عظمت وجايگاه نقش آفرينی فعالين حقوق کودک وکانون دفاع از حقوق کودکان را در جامعه به خوبی نشان ميدهد.يکی از ويژه گيهای اين فستيوالها شرکت وسيع کودکان همراه خانواده هايشان دربرگزاری هرساله اين مراسم جمعی است. کانون مبتکر وسازمانده اين جشن هاست اما اين خود مردم، کودکان ونوجوانان هستند که با فعاليتهای هنری وجمعی فستيوال را شکل ميدهند.هرساله کانون برای برگزاری اين جشن فراخوان داده است باوجود محدويت ها وسنگ اندازی های فراوان،همچنين محدويتهای تبليغی و مالی ، مردم تا آنجايی که باخبر شده اند از اين فستيوال استقبال کرده اند. مردم کانون را می شناسند. کانون در همه شهرهای کردستان وهمچنين تهران وکرج اعضا دارد. کانون به سنگر دفاع از حقو ق کودک تبديل شده است. کانون نزديک به هشت سال است پرچم دفاع از حقوق کودک را به اهتزاز درآورده است. برگزاری فستيوال آدم برفيها ابتکاری از طرف کانون دفاع حقوق کودکان برای تحيکم سنگردفاع ا زحقوق وحيثيت انسانی کودکان جامعه است،مردم با علاقه درآن شرکت می کنند. فستيوال آدم برفی هابعنوان يک سنت مدرن و شاد، مدافع حقوق کودک هرساله چند بار تکرار می شود استقبال مرد م تا آنجا پيش رفته است که دربرخی شهرها مردم چند صد کيلومتر دنبال برف می روندوباکاميون برف را به داخل شهر می آورند تا همزمان با ديگر شهرها فستيوال رابرای کودکانشان برگزارکنند. همين اقدام مردم کامياران نمونه بارزی ازعلاقه مندی ودخالت مردم در جنبش دفاع از حقوق کودک است.
اولين سالی که ما طرح برگزاری جشن آدمک برفی را داديم هنوز کانون رسما تشکيل نشده بود. دراتفاق با ديگر نهادها استارت را زديم ولی نتوانستيم آنچه را که هدف فستيوال بود تامين کنيم ولی سالهای بعدش که کانون رسما اعلام موجوديت کرد ومردم کانون را شناختند، اهدافش را شناختند، رهبرانش را شناختند، کارهايش را تجربه کردند، وتفاوتهاوتمايزهايش را با ديگر نهادها وسازمانها دريافتند، کانون را بعنوان تشکل اجتماعی مدافع حقوق کودک انتخاب کردند وبه عضويتش در آمدند. بطور مستقيم در انجام کارهايش دخيل شدند. ازاين پس مراسم با حضور چند هزار نفره مردم در همه شهرها با شکوهتر برگزار شد.
نقطه قوت کانون مردم بودند، اراده اجتماعی مردم بود، کانون درفاع ازحقوق کودکان جامعه تشکيل شد. و در اين راه تلاشهای بسياری ازخود نشان داده است. کانون عملا توانسته است مردم را در مبارزه جمعی برای احقاق حقوق کودک برای رعايت حقوق کودک بسيج وسازماندهی کند با اين همه هنوز ما ابتدای کارهستيم وخيلی از کارها انجام نشده است.
برگزاری مراسمهای روزجهانی کودک، فستيوال سی هزارنفره آدمک برفی ها درسنندج وشهرهای کردستان ، نمايشگاه نقاشی وايستگاه شادی، رژه دفاع ازحقوق کودکان کاروخيابان ، کمپين برای جمع آوری مين ها ، همايش ها وسمينارهای روزجهانی کارگر ، کودکان بی پناه ، کمپين اعتراضی دردفاع ازجان ژيلا وبختيار ايزدی ، همايش بهداشت وسلامت کودکان ، همايش عليه اعدام وخشونت، سازماندهی دهها کميته حمايتی و مددکاری برای کودکان بی پناه و خيابانی وکودکان بيمارومعلول گوشه های ازتلاش عملی وسازمان يافته کانون درجامعه است .
کانون پرچم جنبش دفاع از حقوق کودک را درزمين جامعه علم کرد. مردم را به رعايت حقوق کودک فراخواند. مردم رابرای مبارزه عليه خشونت واستثمارکودکان سازماندهی کرد. دربرابر اعدام وسنگسارايستاد. دولت رابرای ساماندهی و تامين زندگی انسانی برای همه کودکان به چالش کشيد و...
مردم امروز ديگر عقب نمی کشند. بلکه ابعاد اين تلاش درهمه جای ايران گسترش پيدا کرده است. يک سر اين جنبش در سنندج وسقز يک سرش در خرم آباد يک سرش در تهران است. تلاش کانون براين بوده است اين سنت از مبارزه جمعی تکثير شود، درهمه شهرها گسترش پيدا کند، نهادهای ديگر را دردفاع ازحقوق کودک تحت تاثير قراردهد، انتظار مجموعه کانون گسترش جنبش دفاع از حقوق کودکان درکل جامعه است. امروز ديگرروزجهانی کودک به يک شهر محدود نمی شود. از پارک لاله تهران تا آزادی سنندج وتا کوچه های کامياران و پارک کيو خرم آباد صف راديکال دفاع ازحقوق کودک برای همگان ملموس وقابل فهم است.
من فکر می کنم سنتی که ما استارتش را زده ايم جنبشی که پرچم ش را برافراشته ايم عموميمت پيدا کرده است. مردم وفعالان حقوق کودک در همه شهرها ميل وعلاقه دارند که اين سنت را بازتوليد کنند . روز جهانی کودک ،فستيوال آدم برفيها و همايشهای دفاع از حقوق وزندگی کودک بايد دردستور کار بسياری از نهاد ها وشخصيت ها در سراسر کشور قرارگيرد وهم اکنون قرارگرفته است.
اين سنت گرچه ازعمرش کمتر از يک دهه ميگذرد اما رهبريش ، افقش ، اهدافش و پراتيک اجتماعيش در جامعه نهادينه شده است. سازمان دارد سوخت وسازش از جامعه تامين ميشود. با وجود محدويت ها و فشارهای زياد مداوما وسعت وقدرت ميگيرد .رازورمز تثبيت واستمرار اين جنبش نيروی اجتماعی است .
ماداميکه حقوق کودک درجامعه هنوز نقض ميشود. ماداميکه کودک کاروخيابان داريم. ماداميکه کودک زندانی می شود، اعدام می شود، شکنجه می شود، استثمار می شود، جنبش دفاع از حقوق کودک بايد بسيار قوی تر وسازمان يافته تر و متحد ترازآنچه که هست دربرابر نقض آشکارحقوق کودک قد علم کند .هرتغييری در زندگی کودک به تلاش ما و جنبش ما بستگی دارد اگر امروز نيروهای انتظامی جرات نمی کنند آشکارا کودک را شلاق بزنند اگر امروز ژيلا وبختيار ايزدی از مرگ نجات پيدا می کنند حاصل کار اين جنبش است اگر امروز سی هزار نفر جمع ميشوند ودر فستيوال آدم برفيها عليه شکنجه واستثمارواعدام شرکت می کنند، هرگونه تغييری نسبی درزندگی کودک در ايران مهر تاثيروتلاش فعالين کانون وجنبش دفاع از حقوق کودکان را برخود دارد.
برگزاری روزجهانی کودک امسال در همه شهرها و فستيوال آدم برفی ها يک پيشروی بسيار مهم جنبش دفاع از حقوق کودک درايران است وبايد با ديده احترام وخوشبينی به پيامدهای آن نگريست. بايد قلم رنگين نقاشی کردن دنيايی شادرا دردست بگيريم ودرفعاليتهايمان دنيايی رنگين به زيبايی آرزوهای کودکان به تصويربکشيم . فستيوال آدم برفی ها قلم احساسات کودکان بريخبندان اين دنيای وارونه ونابرابر است قلمی که خطوط رنگين کمان افقی روشن را به تصوير می کشد وذوب شدن يخ هارا نويد می دهد،فستيوال آدمک برفی ها يکی ازپيش درآمد های تقويم روزانه دنيايی است که ماتلاش می کنيم برای کودکانمان به ارمغانش بياوريم .
اکتبر:
موانع اساسی سر راه رسيدن به اهداف مورد نظر چيست؟بنا به تجاربی که داريد. فعالين اين عرصه در ارتباط و هماهنگی با ديگر " کانونها و نهادهای اجتماعی " چکار بايد بکنند؟
آزاد زمانی:
موانع ومشکلات کار وفعاليت رانمی توان انشا کرد. مانع اساسی کليت سيستمی است که برزندگی کودکان سنگينی می کند. سيستمی که فقروفلاکت ،ناامنی وبی حقوقی را به کودک تحميل کرده است. همين مناسبات وضع موجود است دولت و همه ارگانها و مناسبات حاکم برجامعه مقصر اصلی تحميل هرگونه رنج ومشقت برکودکان هستند. کارکشيدن از گرده کودکان زير ۱۸ سال رابطه مستقيم با دولت و قانون کاردارد. اگر کودک کاروخيابانی وجود دارد. اگر کودک فقيرو بينوا وجود دارد. اگر کودک بی پناه وجود دارد. يعنی فاصله طبقاتی وجو د دارد. يعنی به قيمت فقرو فلاکت وبی پناهی کودکان ثروت يک جايی انباشت می شود. اگر کودک يا نوجوانی زندانی می شود شلاق می خورد. شکنجه می شود وپس از يک دوره طولانی زندانی شدن وحبس کشيدن همين که به سن ۱۸ سال ميرسد بدار آويخته می شود، يعنی دستگاه قانونی وقضايی ، انتظامی واجرايی درنقض حقوق کودک دست دارند .جنبش دفاع از حقوق کودک به مصاف چنين وضعيتی رفته است. ازکوچکترين مسايل مربوط به زندگی کودک پوشاک وغذا از شادی ورفاه از دارو درمان گرفته تا پيکار برای تامين حقوق همه کودکان وهرچيزی که به زندگی کودک مربوط است ومی تواند بهبودی در وضع زندگی کودک حتی اگر نسبی هم باشد ايجاد کند، حيطه کار وفعاليت ما وجنبش مارا تشکيل می دهد.
تجارب هفت، هشت سال گذشته کاروفعاليت مداوم ما در همه عرصه های فرهنگی ، اجتماعی ، حقوقی وسياسی جامعه مملو از نقاط قوت برای پيشرويهای اين جنبش ونهادهای مدافع حقوق کودک است .
نقطه قوت جنبش دفاع از حقوق کودکان پراتيک است، سازمان اجتماعی متکی براراده مردم است، کار اجتماعی ما دردوره گذشته تجاربی گرانبها برای فعالين ونهادهای اجتماعی مدافع حقوق کودک به ارمغان آورده است، کانون دفاع ازحقوق کودکان ابتکارات وخلاقيتهای نوينی باخود دارد، بسياری ازفعاليتهای اجتماعی ونوآوريها درکارسازمانی وا جتماعی اين نهاد قابل تعميم و تکثير برای سايرنهادها مدنی واجتماعی است، بايد نهادهای اجتماعی وفعالين حقوق کودک از اين تجارب ودستارودها برای گسترش جنبش دفاع ازحقوق کودکان درايران استفاده کنند.
بازتکثير کارهای عملی "کانون دفاع از حقوق کودکان" در همه شهرها و بخش های جامعه ايران اولين گامی است که بايد انسانهای آزاده وعدالت خواه دردستور کاروزندگی خود قرار دهند همراهی وهماهنگی فعالين ونهادهای مدافع حقوق کودک برای برگزاری مراسمها وتلاش های جمعی دفاع ازحقوق کودک، يک ضرورت حياتی در امرگسترش جنبش دفاع ازحقوق کودکان ايران است. کانون دفاع از حقو ق کودکان می تواند رهبری و حلقه ارتباطی فعاليتهای وسيع تری درمقياس سراسری باشد .