آيا حقوق بشر غربی است؟

محمد کاظم مسکوکی

با نگاهی ساده به تاريخچه تدوين، تصويب و اجرای حقوق بشر می توان پاسخ اين سؤال را دريافت. در سال ۱۳۲۷ ه.ش. نمايندگان تمام کشورهای دنيا در سازمان ملل گرد آمدند و کميته ای را تشکيل دادند که اعضای آن از کشورهای مختلف (بلوک غرب و شرق آن زمان، کشورهای اسلامی، غير متعهد ها و...) بودند. اين کميته پس از جمع آوری و بررسی پيشنهادهای کشورهای مختلف جهان آنچه در آن پيشنهادها مشترک بود تدوين کرد و به عنوان اعلاميه جهانی ارائه و تصويب کرد. در رأی گيری، هيچ کشوری به اين اعلاميه رأی مخالف نداد درحالی که تمام کشورها با فرهنگهای مختلف در آن حضور داشتند. در موارد زيادی بسياری از کشورها از جمله کشورهای آفريقايی از حقوق بشر حمايت کرده و آن را لازم دانسته اند و در اين امر از کشورهای اروپايی پيشی گرفته اند. کشورهای غربی نيز در بسياری موارد با آن موافق بودند اما در مواردی ديده شد که کشورهايی (چه غربی و چه غيرغربی) با آن مخالفت کرده يا آن را نقض کرده اند.حقوق بشر متعلق به هيچ کشور يا منطقه جهان نيست و به همه تعلق دارد و همواره کسانی با بهانه های مختلف به دليل درخطر افتادن منافعشان با آن مخالفت کرده اند.

از طرف ديگر اينکه ما به چيزی نسبت غربی بدهيم و بگوييم چون غربی است پس بد است و به درد ما نمی خورد هم جای بحث جداگانه دارد؛ در زمانی نه چندان دور برق را حرام می دانستند به دليل اينکه از غرب آمده بود. همين طور است ماجرای شناسنامه، راديو، تلفن و ... در حالی که امروز شاهد آن هستيم که از اين امکانات در زندگی همه ما از جمله متعصب ترين، مذهبی ترين و سنتی ترين اقشار جامعه استفاده می شود.

 متأسفانه بسياری از ما با هر چيز جديد و مدرن برخورد می کنيم، آن را به زندگی خود راه نمی دهيم و ... تا اينکه بيست، سی سال بعد می فهميم آنچه که استفاده اش را ممنوع کرده بوديم ضرری نداردو برعکس بسيار مفيد است و همين، باعث می شود هميشه حداقل بيست، سی سال از بقيه دنيا عقب تر باشيم.

 پس بهتر است به جای گارد گرفتن درباره چيزهای جديد اول بدون تعصب کورکننده، آن را بررسی کنيم. اگر امروز به کسی بگوييم برق، تلفن، رای دادن زنان،راديو و... زمانی حرام بوده به ما می خندد پس کاری نکنيم که مايه خنده فرزندان خود شويم.